أبي المعالي القونوي ( مترجم : خواجوى )
18
مرآة العارفين ومظهر الكاملين في ملتمس زبدة العابدين ( فارسى )
به ذات خودش ؛ و تمام قرآن - غير از فاتحه - اشاره است به مراتب عوالم و اجزاى آنها ؛ اين را نيك بفهم ! 21 تقسيم فاتحة الكتاب بين خداوند و بندهاش چون اين بيان گرديد بدان ! فاتحه دو بخش دارد و به دو نيمه منتصف مىگردد ، و سوم آندو ( نيمه ) جامع و فراگير آندو است ، چنانكه از ابو هريره - رضى اللّه عنه - روايت شده كه از رسول خدا صلى الله تعالى عليه و سلم روايت مىكند كه آن حضرت فرموده : « من صلى صلوة لم يقرأ فيها بام القرآن فهى خداج - اى غير تمام - هركس نمازى گزارد كه در آن فاتحة الكتاب را نخواند ، آن نماز ناقص است » راوى به ابو هريره - رضى الله عنه - گفت : من پشت سر امام قرار دارم ، گفت : آن را در ضميرت بخوان ، چون از رسول خدا صلى الله عليه و سلم شنيدم كه فرمود : قال الله تعالى : قسمت الصلاة بينى و بين عبدى نصفين : و لعبدى ما سأل - خداوند فرموده : نماز را بين خودم و بين بندهام به دو بخش تقسيم كردهام ، و براى بندهام آنچه را درخواست كند ، فراهم است ، چون بنده گويد : بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ ، خداوند مىفرمايد : بندهام مرا ياد آورد ، بنده گويد : الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِينَ ، خداوند مىفرمايد بندهام مرا سپاس گزارد ، و چون بنده گويد : الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ ، خداوند فرمايد : بندهام مرا ثنا و ستايش كرد ، و چون بنده گويد : مالِكِ يَوْمِ الدِّينِ ، خداوند فرمايد : بندهام مرا ستود . و چون بنده گويد : إِيَّاكَ نَعْبُدُ وَ إِيَّاكَ نَسْتَعِينُ ، خداوند فرمايد : اين ميان من و بندهام است و براى بندهام آنچه را درخواست كند ، فراهم است .